Το μεγαλύτερο μυστικό της γονεϊκότητας: Γιατί τα λάθη γονέων είναι το πολυτιμότερο μάθημα που θα δώσεις στο παιδί σου

Πίστευες κι εσύ ότι καλός γονιός είναι αυτός που δεν χάνει ποτέ την ψυχραιμία του και τα κάνει όλα «σωστά»; Λυπάμαι που θα στο πω, αλλά σε κορόιδεψαν. Ο τέλειος γονιός δεν υπάρχει. Και ευτυχώς. Μάθε γιατί η ατέλειά σου είναι το καλύτερο δώρο για τα παιδιά σου.

Θυμάμαι ακόμα εκείνο το απόγευμα. Ήμουν κουρασμένη, πεινασμένη και με το κεφάλι να βουίζει από τη δουλειά. Το παιδί μου γκρίνιαζε για πολλοστή φορά για κάτι ασήμαντο και ξαφνικά… ξέσπασα. Φώναξα. Είπα πράγματα που δεν εννοούσα. Και αμέσως μετά, ένιωσα το γνωστό, βαρύ πέπλο της ενοχής να με καλύπτει. «Είμαι απαίσια μαμά», σκέφτηκα. «Κατέστρεψα τα πάντα».

Για χρόνια, πίστευα ότι η γονεϊκότητα είναι ένα διαγώνισμα όπου πρέπει να αριστεύεις συνεχώς. Να μην χάνεις ποτέ την υπομονή σου, να μην ξεχνάς ποτέ τα λαχανικά στο γεύμα, να μην αφήνεις ποτέ το παιδί να βαρεθεί. Αυτή η εμμονή με την τελειότητα με είχε εξαντλήσει.

Μέχρι που κατάλαβα κάτι απελευθερωτικό: Τα λάθη γονέων δεν είναι αποτυχία. Είναι μέρος της διαδικασίας. Και το πιο σημαντικό; Είναι μια τεράστια ευκαιρία.

Η αλήθεια που κανείς δεν μας λέει

Είμαστε άνθρωποι. Έχουμε νεύρα, έχουμε όρια, έχουμε κακές μέρες. Δεν είμαστε ρομπότ προγραμματισμένα για υπομονή. Και αυτό είναι καλό. Γιατί; Γιατί μεγαλώνουμε μικρούς ανθρώπους που θα έχουν κι αυτοί νεύρα, όρια και κακές μέρες.

Αν εμείς είμαστε «τέλειοι», τι πρότυπο δίνουμε στα παιδιά μας; Ότι δεν επιτρέπεται να κάνουν λάθος. Ότι αν αποτύχουν, δεν είναι άξια αγάπης. Η δική μας ατέλεια είναι η άδεια που τους δίνουμε να είναι ατελείς, να είναι άνθρωποι.

Το λάθος ως ευκαιρία (The Repair Process)

Αντί να κρύβουμε τα λάθη μας από ντροπή, πρέπει να τα αγκαλιάσουμε. Όταν κάνω ένα λάθος, έχω την ευκαιρία να διδάξω στο παιδί μου την πιο σημαντική δεξιότητα ζωής: Την Επανόρθωση (Repair).

Πώς γίνεται αυτό στην πράξη; Με μια απλή διαδικασία τριών βημάτων:

1. Αναγνώριση και ανάληψη ευθύνης: Σταμάτα να λες: «Συγγνώμη που φώναξα, αλλά με εκνεύρισες!». Αυτό ρίχνει το φταίξιμο στο παιδί. Τα συναισθήματά μου είναι δική μου ευθύνη. Πες: «Φώναξα επειδή ένιωσα θυμό και έχασα την ψυχραιμία μου. Αυτό δεν ήταν σωστό και λυπάμαι». Αυτό διδάσκει στο παιδί ότι αναλαμβάνουμε την ευθύνη για τη συμπεριφορά μας, χωρίς δικαιολογίες.
2. Ειλικρινής συγγνώμη: Μια συγγνώμη που βγαίνει από την καρδιά, όχι για να νιώσουμε εμείς καλά, αλλά για να αναγνωρίσουμε ότι πληγώσαμε τον άλλον. Αυτό χτίζει εμπιστοσύνη.
3. Πλάνο για το μέλλον: «Την επόμενη φορά που θα νιώσω έτσι, θα προσπαθήσω να πάρω βαθιές ανάσες ή να βγω για λίγο από το δωμάτιο». Δείχνουμε στο παιδί ότι προσπαθούμε να γίνουμε καλύτεροι, όχι ότι είμαστε τέλειοι.

Ο διάλογος μετά την καταιγίδα

Όταν κάνω ένα λάθος που επηρεάζει τα παιδιά μου, δεν σταματάω στη συγγνώμη. Ρωτάω: «Υπάρχει κάτι που θέλεις να μου πεις για αυτό; Πώς ένιωσες;». Και μετά ακούω. Χωρίς να αμύνομαι. Και στο τέλος, πάντα ρωτάω: «Θέλεις μια αγκαλιά;». Μερικές φορές θέλουν. Μερικές φορές όχι. Και οι δύο απαντήσεις είναι δεκτές.

Αυτή η διαδικασία δεν είναι αδυναμία. Είναι δύναμη. Δείχνει στα παιδιά ότι οι σχέσεις μπορούν να αντέξουν τις συγκρούσεις. Ότι η αγάπη είναι πιο δυνατή από τον θυμό. Ότι μπορούμε να σπάσουμε και να ξανακολλήσουμε, και το αποτέλεσμα να είναι ακόμα πιο δυνατό.

Η παγίδα της «εξαναγκασμένης συγγνώμης»

Και μια σημείωση για τα λάθη των παιδιών: Μην τα πιέζετε να ζητήσουν συγγνώμη αν δεν το νιώθουν. Το να λες «συγγνώμη» μηχανικά δεν διδάσκει ενσυναίσθηση, διδάσκει υποταγή. Αντί γι’ αυτό, βοηθήστε τα να καταλάβουν τι έγινε. «Κοίτα, ο αδερφός σου στεναχωρήθηκε που του πήρες το παιχνίδι». Και δώστε τους επιλογές για επανόρθωση. Η επανόρθωση δεν είναι πάντα λόγια. Μπορεί να είναι να φτιάξουν τον πύργο που γκρέμισαν ή να δώσουν μια αγκαλιά.

Να θυμάσαι

Η γονεϊκότητα δεν φτιάχτηκε για να γίνεται τέλεια. Φτιάχτηκε για να γίνεται με ειλικρίνεια, ταπεινότητα και αγάπη. Τα λάθη γονέων είναι αναπόφευκτα. Αλλά είναι και πολύτιμα. Μην τα φοβάστε. Τα παιδιά σας μαθαίνουν πολύ περισσότερα από το πώς επανορθώνετε τα λάθη σας, παρά από το πόσο «τέλεια» συμπεριφέρεστε. Αγκαλιάστε την ατέλειά σας. Είναι το πιο ανθρώπινο κομμάτι σας.