Είσαι γονιός «σκύλος» ή γονιός «γάτα»; Η ανατρεπτική θεωρία που θα σε βοηθήσει να αφήσεις το παιδί σου να μεγαλώσει (χωρίς να το χάσεις)
Σκέψου πώς φέρεσαι σε ένα 3χρονο. Τώρα σκέψου πώς φέρεσαι (ή πώς θα έπρεπε να φέρεσαι) σε ένα 13χρονο. Πολύ διαφορετικά, σωστά;
Μέχρι χθες, ήσουν ο κόσμος του. Σήμερα, κλείνει την πόρτα του δωματίου του και εσύ μένεις απέξω να αναρωτιέσαι τι έκανες λάθος. Μην ανησυχείς. Απλώς ήρθε η ώρα να αλλάξεις ζωάκι. Δες πώς η γονεϊκή προσέγγιση «σκύλος vs γάτα» θα σώσει τη σχέση σας.
Σκέψου πώς φέρεσαι σε ένα 3χρονο. Είσαι συνέχεια από πάνω του, το γεμίζεις φιλιά, ενθουσιάζεσαι με την κάθε του κίνηση. Τώρα σκέψου πώς φέρεσαι (ή πώς θα έπρεπε να φέρεσαι) σε ένα 13χρονο. Πολύ διαφορετικά, σωστά;
Τα παιδιά αλλάζουν καθώς μεγαλώνουν. Το ίδιο πρέπει να κάνουμε κι εμείς. Αν προσπαθήσεις να φερθείς σε έναν έφηβο όπως φέρεσαι σε ένα νήπιο, το αποτέλεσμα θα είναι σύγκρουση. Αν, από την άλλη, φερθείς σε ένα νήπιο με την απόσταση που χρειάζεται ένας έφηβος, θα δημιουργήσεις ανασφάλεια.
Ποια είναι λοιπόν η χρυσή τομή; Σύμφωνα με την αναπτυξιακή ψυχολόγο Dr. Aliza Pressman, η απάντηση κρύβεται στα κατοικίδιά μας.
Γίνε «Σκύλος» όταν είναι μικρά
Όταν τα παιδιά είναι μικρά (μέχρι τα 7 περίπου χρόνια), η ανάγκη τους για εμάς είναι απόλυτη. Χρειάζονται έναν γονιό-«σκύλο».
Πώς είναι ο σκύλος; Κουνάει την ουρά του από χαρά μόλις σε δει. Είναι πάντα εκεί, δίπλα σου, πιστός, ενθουσιώδης και προστατευτικός.
Γιατί λειτουργεί: Τα μικρά παιδιά εξαρτώνται από εμάς για τη σωματική και συναισθηματική τους επιβίωση. Ο φόβος τους είναι μήπως χάσουν την αγάπη μας. Ένας γονιός που είναι παρών, εκδηλωτικός και βάζει ξεκάθαρα όρια (όπως ένας πιστός φύλακας), χτίζει τα θεμέλια της εμπιστοσύνης και της ασφάλειας.
Γίνε «Γάτα» όταν μεγαλώσουν (Η μεγάλη αλλαγή)
Εδώ είναι που οι περισσότεροι γονείς «κολλάμε». Καθώς το παιδί μπαίνει στην προεφηβεία και την εφηβεία, η υπερβολική, «σκυλίσια» προσοχή αρχίζει να το πνίγει. Τότε είναι που πρέπει να υιοθετήσεις τη γονεϊκή προσέγγιση «σκύλος vs γάτα» και να μεταμορφωθείς σε… αίλουρο.
Πώς είναι η γάτα; Είναι εκεί, στο ίδιο δωμάτιο, αλλά δεν είναι συνέχεια πάνω σου. Κάθεται ήσυχα στον καναπέ. Αν την πλησιάσεις, θα δεχτεί το χάδι σου, αλλά δεν θα σε κυνηγήσει για να το πάρει. Είναι διαθέσιμη, αλλά διακριτική.
Γιατί λειτουργεί: Οι έφηβοι διεκδικούν την ανεξαρτησία τους. Αν τους κυνηγάς (σαν κουτάβι), θα τρέξουν μακριά. Αν όμως είσαι εκεί, σταθερή και ήρεμη σαν γάτα, τους δίνεις τον χώρο να έρθουν εκείνοι σε σένα. Και πίστεψέ με, θα έρθουν.
Πώς να το κάνεις πράξη (χωρίς να νιώθεις ότι αδιαφορείς)
Πολλοί γονείς φοβούνται ότι αν γίνουν «γάτες», θα χάσουν τη σύνδεση. Ότι θα απομακρυνθούν. Το μυστικό όμως δεν είναι η αδιαφορία, αλλά η διαθεσιμότητα.
Μην «ορμάς»: Όταν ο έφηβος γιος σου αποφασίσει να σου μιλήσει, μην κάνεις σαν ενθουσιασμένο λαμπραντόρ («Πες μου τα πάντα! Πώς ένιωσες; Τι έγινε μετά;»). Μείνε ψύχραιμη. Άκουσε περισσότερο, μίλα λιγότερο. Μην τον κάνεις να νιώσει ότι δεν μπορείς να διαχειριστείς την αλήθεια του.
Δείξε εμπιστοσύνη: Η γάτα δεν έχει ανάγκη να ελέγχει τα πάντα. Δείξε στο παιδί σου ότι εμπιστεύεσαι την κρίση του. Αυτό χτίζει την αυτοπεποίθησή του.
Κράτα την πόρτα ανοιχτή: Να είσαι στο σπίτι, να είσαι διαθέσιμη, να έχεις φαγητό στο τραπέζι. Η παρουσία σου είναι το δίχτυ ασφαλείας τους, ακόμα κι αν δεν το χρησιμοποιούν συνέχεια.
Πότε η «Γάτα» δεν είναι αρκετή
Φυσικά, κάθε κανόνας έχει εξαιρέσεις. Η προσέγγιση της γάτας δεν σημαίνει ότι αφήνουμε το παιδί στην τύχη του. Αν υποψιάζεστε ότι το παιδί σας πέφτει θύμα εκφοβισμού, αντιμετωπίζει κατάθλιψη ή έχει σοβαρά προβλήματα, τότε πρέπει να αφήσετε τον ρόλο της γάτας και να γίνετε ξανά ενεργοί και προστατευτικοί. Η «γάτα» επικοινωνεί, αλλά με σεβασμό στα όρια. Δεν εξαφανίζεται.
Νιάου ή γαβ
Η μετάβαση από τον γονιό-«σκύλο» στον γονιό-«γάτα» είναι δύσκολη. Απαιτεί να τιθασεύσουμε το δικό μας άγχος και την ανάγκη μας για έλεγχο. Αλλά είναι και η πιο φυσική εξέλιξη της αγάπης. Αντί να προσπαθείτε να κρατήσετε το παιδί σας μικρό, δώστε του τον χώρο να μεγαλώσει. Και όταν νιώσει έτοιμο, θα έρθει να κουρνιάσει δίπλα σας στον καναπέ. Όχι επειδή πρέπει, αλλά επειδή το θέλει. Και αυτή η αγκαλιά θα αξίζει περισσότερο από οτιδήποτε άλλο.
Το παιδί σας «χακάρει» το μέλλον με AI; 5 τρόποι να εξασφαλίσετε ασφαλές διαδίκτυο για παιδιά και αποδοτική μάθηση